<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (NISO Z39.96-2019) Journal Publishing DTD v1.2 20190208//EN" "https://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.2/JATS-journalpublishing1-mathml3.dtd">
<article dtd-version="1.2" xml:lang="nl" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id journal-id-type="publisher-id">tseg</journal-id>
<journal-title-group>
<journal-title>The Low Countries Journal of Social and Economic History</journal-title>
</journal-title-group>
<issn pub-type="print">1572-1701</issn>
<issn pub-type="electronic">2468-9068</issn>
<isbn publication-format="print">978 94 6270 311 7</isbn>
<publisher>
<publisher-name>Leuven University Press</publisher-name>
<publisher-loc>Leuven, Belgium</publisher-loc>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id pub-id-type="publisher-id">tseg10837</article-id>
<article-id pub-id-type="doi">10.52024/tseg10837</article-id>
<article-categories>
<subj-group>
<subject>Book Reviews</subject>
</subj-group>
</article-categories>
<title-group>
<article-title>Piet Martens, <italic>Visserij in Noord-Brabant</italic> (Hilversum: Uitgeverij Verloren, 2020). 224 p. ISBN 9789087047832.</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname>Hopstaken</surname>
<given-names>Joss</given-names>
</name>
<aff>West-Brabants Archief Bergen op Zoom</aff>
</contrib>
</contrib-group>
<pub-date pub-type="electronic">
<year>2021</year>
</pub-date>
<volume>18</volume>
<issue>2</issue>
<fpage>151</fpage>
<lpage>153</lpage>
<permissions>
<copyright-statement>&#x00a9; Joss Hopstaken</copyright-statement>
<copyright-year>2021</copyright-year>
</permissions>
</article-meta>
</front>
<body>
<p>Eind 2018 telde de Nederlandse visserijvloot 529 schepen en de toegevoegde waarde van, wat door de Wageningse Universiteit het visserijcomplex wordt genoemd, bedroeg circa 0,1&#x0025; van het bruto binnenlands product. Onder dat visserijcomplex worden behalve de visserij zelf, ook de visverwerkende industrie, de leveranciers en de distributeurs geschaard. Iets meer dan de helft van de toegevoegde waarde is gebaseerd op de verwerking van grondstoffen uit eigen land, want uiteraard wordt ook de nodige vis ingevoerd. Het verbod op de pulsvisserij en de strijd om de visgronden na de Brexit maken overigens wel duidelijk dat politiek gezien visserij een gevoelig onderwerp blijft.</p>
<p>Op nationaal niveau mag de bijdrage van de visserij aan het bruto binnenlands product gering zijn, lokaal kan dat heel anders liggen. Dat blijkt ook uit dit overzichtswerk over de visserij in de provincie Noord-Brabant. Het werk behandelt met name de beroepsvisserij langs de watergrens in het westen en noorden van deze provincie. Het gaat dan om het zoute water van de Schelde en het zoete water van de Biesbosch, Nieuwe Merwede en de Maas. Zalm uit de Biesbosch en ansjovis uit Bergen op Zoom mogen enige (regionale) bekendheid genieten of genoten hebben, dat geldt minder voor de visserij vanuit Moerdijk, Willemstad, Lage Zwaluwe, Geertruidenberg, Woudrichem, Werkendam en Lith. Ook de visserij op het binnenwater krijgt van de auteur enige aandacht.</p>
<p>Dit boek is gebaseerd op eerdere publicaties van Piet Martens over de visserij in de Biesbosch, het Hollands Diep en het Haringvliet, aangevuld met een studie op basis van literatuur en documentatie. Per locatie geeft de auteur een overzicht van de gehanteerde vismethodes of -technieken, de schepen, de visgronden, de soorten gevangen vis, bedrijfsvormen, regelgeving, handel, sociale omstandigheden en de op- en de veelal uiteindelijke neergang van deze tak van bedrijvigheid. Behalve voor de Biesbosch betreft het dan vooral de visserij in de negentiende en twintigste eeuw.</p>
<p>De conclusie van de auteur is dat weliswaar de visserij in het verleden in enkele plaatsen lokaal gezien van grote betekenis was, maar dat vissers in de meeste gevallen toch maar moeilijk rond konden komen. Een beroepsvisser is vandaag de dag nauwelijks nog te vinden in de provincie Noord-Brabant. Wel wordt bij Bergen op Zoom nog altijd de eeuwenoude techniek van de weervisserij uitgeoefend. Dat is dan wel mede mogelijk dankzij de Stichting tot Behoud van de Weervisserij. Deze bedrijfstak heeft daardoor mede een erfgoedkarakter gekregen.</p>
<p>Bij beroepsvisserij zal niet iedereen onmiddellijk aan Noord-Brabant denken en daarom is het goed dat Piet Martens de aandacht hierop vestigt. De vaak lastig te vinden literatuur over het onderwerp wordt door hem hiermee toegankelijk gemaakt voor belangstellenden. Het toch wel specifieke karakter van deze materie wordt door de auteur op een begrijpelijke manier gepresenteerd. De uitgave van de Stichting Zuidelijk Historisch Contact is ruim voorzien van toepasselijke illustraties. Nader onderzoek in archieven kan mogelijk nog wel een en ander toevoegen aan dit overzicht. Verder blijkt uit dit werk dat de visserij in Noord-Brabant een nogal divers karakter had, zowel wat bijvoorbeeld methodes, schepen als gevangen soorten aangaat. Dat roept de vraag op in hoeverre de beroepsvisserij in Noord-Brabant te vergelijken is met de visserij elders in Nederland of het aangrenzende buitenland. Dat komt echter niet aan de orde in dit boek.</p>
</body>
</article>